{"id":1816,"date":"2026-08-18T12:18:49","date_gmt":"2026-08-18T12:18:49","guid":{"rendered":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/2026\/08\/18\/ggtp\/"},"modified":"2026-08-18T12:18:49","modified_gmt":"2026-08-18T12:18:49","slug":"ggtp","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/2026\/08\/18\/ggtp\/","title":{"rendered":"GGTP"},"content":{"rendered":"

GGTP, a dok\u0142adniej gamma-glutamylotransferaza<\/strong> lub gamma-glutamylotranspeptydaza<\/strong>, to enzym oznaczany we krwi g\u0142\u00f3wnie jako element oceny w\u0105troby i dr\u00f3g \u017c\u00f3\u0142ciowych. Sam wynik GGTP nie jest rozpoznaniem choroby<\/strong>, ale mo\u017ce wskazywa\u0107, \u017ce potrzebna jest dalsza diagnostyka, zw\u0142aszcza gdy towarzysz\u0105 mu odchylenia innych pr\u00f3b w\u0105trobowych. W praktyce klinicznej badanie GGTP jest u\u017cyteczne, bo pomaga odr\u00f3\u017cnia\u0107 \u017ar\u00f3d\u0142o nieprawid\u0142owo\u015bci biochemicznych, jednak jego interpretacja wymaga kontekstu: objaw\u00f3w, lek\u00f3w, alkoholu, masy cia\u0142a, chor\u00f3b metabolicznych i wynik\u00f3w takich jak ALT, AST, ALP czy bilirubina. To nie jest nowa terapia ani lek, lecz procedura diagnostyczna<\/strong>, kt\u00f3rej warto\u015b\u0107 wynika z ca\u0142okszta\u0142tu dowod\u00f3w z bada\u0144 obserwacyjnych, zalece\u0144 towarzystw naukowych i codziennej praktyki hepatologicznej.<\/p>\n

Co naprawd\u0119 oznacza podwy\u017cszone GGTP i dlaczego ten wynik bywa myl\u0105cy<\/h2>\n

Najwa\u017cniejszy wniosek jest prosty: podwy\u017cszone GGTP najcz\u0119\u015bciej sygnalizuje przeci\u0105\u017cenie lub uszkodzenie uk\u0142adu w\u0105trobowo-\u017c\u00f3\u0142ciowego, ale nie m\u00f3wi samo z siebie, jaka jest przyczyna<\/strong>. Enzym ten wyst\u0119puje mi\u0119dzy innymi w kom\u00f3rkach w\u0105troby i nab\u0142onku dr\u00f3g \u017c\u00f3\u0142ciowych. Jego st\u0119\u017cenie we krwi mo\u017ce rosn\u0105\u0107 wtedy, gdy dochodzi do cholestazy, czyli zaburzenia odp\u0142ywu \u017c\u00f3\u0142ci, uszkodzenia hepatocyt\u00f3w, dzia\u0142ania alkoholu, niekt\u00f3rych lek\u00f3w, a tak\u017ce w zwi\u0105zku z oty\u0142o\u015bci\u0105, insulinooporno\u015bci\u0105 i st\u0142uszczeniem w\u0105troby.<\/p>\n

W praktyce najwa\u017cniejsze jest to, \u017ce GGTP ma dobr\u0105 czu\u0142o\u015b\u0107, ale ograniczon\u0105 swoisto\u015b\u0107<\/strong>. Oznacza to, \u017ce cz\u0119sto reaguje na nieprawid\u0142owo\u015bci, lecz nie jest specyficzne dla jednej konkretnej choroby. Z tego powodu pojedynczy wynik nie pozwala odr\u00f3\u017cni\u0107, czy pacjent ma alkoholow\u0105 chorob\u0119 w\u0105troby, niealkoholow\u0105 st\u0142uszczeniow\u0105 chorob\u0119 w\u0105troby, kamic\u0119 dr\u00f3g \u017c\u00f3\u0142ciowych, polekowe uszkodzenie w\u0105troby czy jedynie przej\u015bciowe odchylenie bez wi\u0119kszego znaczenia klinicznego.<\/p>\n

Najwi\u0119ksz\u0105 warto\u015b\u0107 badanie GGTP ma zwykle wtedy, gdy jest interpretowane razem z fosfataz\u0105 alkaliczn\u0105<\/strong> (ALP). Je\u015bli ALP jest podwy\u017cszona i jednocze\u015bnie wysokie jest GGTP, bardziej prawdopodobne staje si\u0119, \u017ce \u017ar\u00f3d\u0142o problemu le\u017cy w w\u0105trobie lub drogach \u017c\u00f3\u0142ciowych, a nie na przyk\u0142ad w ko\u015bciach. Taka zale\u017cno\u015b\u0107 jest dobrze ugruntowana w hepatologii i obecna w wielu rekomendacjach klinicznych.<\/p>\n

Warto te\u017c podkre\u015bli\u0107 r\u00f3\u017cnic\u0119 mi\u0119dzy istotno\u015bci\u0105 statystyczn\u0105<\/em> a znaczeniem klinicznym<\/em>. W badaniach populacyjnych wy\u017csze GGTP bywa zwi\u0105zane z wi\u0119kszym ryzykiem chor\u00f3b sercowo-naczyniowych, cukrzycy typu 2 czy zgonu, ale taki zwi\u0105zek jest korelacj\u0105<\/strong>, a nie dowodem, \u017ce samo GGTP powoduje te choroby. Najpewniej odzwierciedla ono szerszy problem metaboliczny, stan zapalny lub ekspozycj\u0119 na toksyny.<\/p>\n

Jak oceniano przydatno\u015b\u0107 GGTP i jakiej jako\u015bci s\u0105 dowody<\/h2>\n

W przypadku GGTP nie ma jednego prze\u0142omowego randomizowanego badania klinicznego, bo m\u00f3wimy o te\u015bcie diagnostycznym<\/strong>, a nie o leku. Si\u0142a dowod\u00f3w pochodzi g\u0142\u00f3wnie z kilku \u017ar\u00f3de\u0142: bada\u0144 przekrojowych oceniaj\u0105cych zale\u017cno\u015bci mi\u0119dzy GGTP a chorobami w\u0105troby, bada\u0144 kohortowych \u015bledz\u0105cych rokowanie os\u00f3b z r\u00f3\u017cnymi poziomami enzymu, bada\u0144 kliniczno-kontrolnych por\u00f3wnuj\u0105cych grupy chorych i zdrowych oraz przegl\u0105d\u00f3w systematycznych i wytycznych towarzystw naukowych.<\/p>\n

Najcz\u0119\u015bciej cytowane rekomendacje dotycz\u0105ce interpretacji pr\u00f3b w\u0105trobowych publikowa\u0142y instytucje takie jak American College of Gastroenterology<\/strong>, European Association for the Study of the Liver<\/strong> i British Society of Gastroenterology<\/strong>. S\u0105 to publikacje recenzowane, oparte na przegl\u0105dzie literatury, a nie preprinty czy komunikaty prasowe. Trzeba jednak zaznaczy\u0107, \u017ce zalecenia opieraj\u0105 si\u0119 na mieszanej jako\u015bci danych. Cz\u0119\u015b\u0107 bada\u0144 jest du\u017ca i dobrze zaprojektowana, ale wiele analiz ma charakter obserwacyjny, co ogranicza mo\u017cliwo\u015b\u0107 wyci\u0105gania wniosk\u00f3w przyczynowych.<\/p>\n

W diagnostyce GGTP kluczowe pytanie nie brzmi wi\u0119c: \u201eczy wynik jest statystycznie wy\u017cszy?\u201d, ale raczej: czy wynik pomaga podj\u0105\u0107 lepsz\u0105 decyzj\u0119 kliniczn\u0105<\/strong>. W\u0142a\u015bnie dlatego lekarze analizuj\u0105 nie tylko sam\u0105 warto\u015b\u0107, lecz tak\u017ce wzorzec zaburze\u0144, dynamik\u0119 zmian w czasie i wywiad chorobowy. U cz\u0119\u015bci pacjent\u00f3w najbardziej sensowne jest powt\u00f3rzenie badania po kilku tygodniach, u innych potrzebne s\u0105 od razu badania obrazowe lub rozszerzona diagnostyka.<\/p>\n

Kogo dotyczy badanie GGTP i kiedy zwykle si\u0119 je zleca<\/h3>\n

GGTP oznacza si\u0119 u doros\u0142ych i, rzadziej, u dzieci, je\u015bli istnieje podejrzenie choroby w\u0105troby lub dr\u00f3g \u017c\u00f3\u0142ciowych. Typowe wskazania to nieprawid\u0142owe wyniki ALT, AST lub ALP, \u017c\u00f3\u0142taczka, \u015bwi\u0105d sk\u00f3ry, b\u00f3l w prawym pod\u017cebrzu, podejrzenie cholestazy, monitorowanie polekowego uszkodzenia w\u0105troby oraz ocena mo\u017cliwego wp\u0142ywu alkoholu.<\/p>\n

Nie ma jednej uniwersalnej populacji, dla kt\u00f3rej wynik znaczy dok\u0142adnie to samo. Inaczej interpretuje si\u0119 go u osoby m\u0142odej bez objaw\u00f3w, inaczej u pacjenta z oty\u0142o\u015bci\u0105 i cukrzyc\u0105, a jeszcze inaczej u chorego po przeszczepieniu narz\u0105du, kobiety w ci\u0105\u017cy czy seniora przyjmuj\u0105cego wiele lek\u00f3w. Wnioski z bada\u0144 dotycz\u0105 wi\u0119c zwykle konkretnej badanej grupy<\/strong>, a nie wszystkich pacjent\u00f3w bez wyj\u0105tku.<\/p>\n

Znaczenie ma te\u017c laboratorium i zakres referencyjny. R\u00f3\u017cne metody oznacze\u0144 oraz r\u00f3\u017cnice populacyjne sprawiaj\u0105, \u017ce \u201enorma\u201d mo\u017ce si\u0119 nieznacznie r\u00f3\u017cni\u0107 mi\u0119dzy plac\u00f3wkami. Dlatego wynik zawsze nale\u017cy odnosi\u0107 do zakresu podanego przez konkretne laboratorium i do pozosta\u0142ych danych klinicznych.<\/p>\n

Jak wygl\u0105da samo oznaczenie GGTP i co w nim jest najwa\u017cniejsze<\/h3>\n

Badanie polega na pobraniu pr\u00f3bki krwi \u017cylnej i oznaczeniu aktywno\u015bci enzymu w surowicy. To procedura rutynowa, szeroko dost\u0119pna i stosunkowo tania. Nie jest badaniem inwazyjnym poza samym pobraniem krwi i zwykle nie wymaga szczeg\u00f3lnego przygotowania, cho\u0107 cz\u0119\u015b\u0107 laboratori\u00f3w zaleca wykonanie go na czczo oraz unikanie alkoholu przed badaniem.<\/p>\n

Najwa\u017cniejsze z punktu widzenia diagnostyki s\u0105 nie tylko pojedyncze liczby, ale odpowiedzi na kilka pyta\u0144:<\/p>\n

    \n
  • czy GGTP jest podwy\u017cszone nieznacznie, umiarkowanie czy bardzo wyra\u017anie,<\/li>\n
  • czy r\u00f3wnocze\u015bnie nieprawid\u0142owe s\u0105 ALT, AST, ALP lub bilirubina,<\/li>\n
  • czy wynik utrzymuje si\u0119 w czasie, czy jest przemijaj\u0105cy,<\/li>\n
  • czy pacjent przyjmuje leki mog\u0105ce zwi\u0119ksza\u0107 GGTP,<\/li>\n
  • czy istniej\u0105 czynniki ryzyka choroby w\u0105troby, takie jak alkohol, oty\u0142o\u015b\u0107, wirusowe zapalenie w\u0105troby lub kamica \u017c\u00f3\u0142ciowa.<\/li>\n<\/ul>\n

    Warto pami\u0119ta\u0107, \u017ce GGTP bywa traktowane jako punkt zast\u0119pczy<\/strong>, czyli laboratoryjny sygna\u0142, a nie bezpo\u015brednia miara tego, czy pacjent b\u0119dzie \u017cy\u0142 d\u0142u\u017cej, rzadziej trafi do szpitala albo b\u0119dzie mia\u0142 lepsz\u0105 jako\u015b\u0107 \u017cycia. To wa\u017cne rozr\u00f3\u017cnienie, bo poprawa wyniku laboratoryjnego nie zawsze oznacza automatycznie popraw\u0119 kliniczn\u0105.<\/p>\n

    Jakie wyniki uzyskiwano w badaniach i jak je interpretowa\u0107<\/h3>\n

    W literaturze medycznej konsekwentnie obserwuje si\u0119, \u017ce wy\u017csze GGTP cz\u0119\u015bciej wyst\u0119puje u os\u00f3b z chorobami w\u0105troby, cholestaz\u0105, nadu\u017cywaniem alkoholu i zaburzeniami metabolicznymi. W badaniach kohortowych podwy\u017cszone warto\u015bci by\u0142y te\u017c zwi\u0105zane z wi\u0119kszym ryzykiem niekt\u00f3rych powik\u0142a\u0144 sercowo-naczyniowych i metabolicznych. Jednak taki zwi\u0105zek nie dowodzi, \u017ce obni\u017cenie GGTP samo w sobie zmniejsza ryzyko zdarze\u0144 klinicznych. Mo\u017ce ono jedynie odzwierciedla\u0107 popraw\u0119 stylu \u017cycia lub ust\u0119powanie choroby podstawowej.<\/p>\n

    Je\u017celi chodzi o diagnostyk\u0119 r\u00f3\u017cnicow\u0105, szczeg\u00f3lnie przydatne jest zestawienie GGTP z ALP. Wysokie ALP przy prawid\u0142owym GGTP mo\u017ce sugerowa\u0107, \u017ce \u017ar\u00f3d\u0142o nieprawid\u0142owo\u015bci jest pozaw\u0105trobowe, na przyk\u0142ad kostne. Z kolei r\u00f3wnoczesny wzrost ALP i GGTP przemawia bardziej za chorob\u0105 hepatobiliarn\u0105. To nie jest regu\u0142a absolutna, ale w wielu przypadkach u\u0142atwia w\u0142a\u015bciwy kierunek diagnostyki.<\/p>\n

    W badaniach nie istnieje jeden wsp\u00f3lny pr\u00f3g diagnostyczny, kt\u00f3ry z du\u017c\u0105 pewno\u015bci\u0105 rozstrzyga\u0142by wszystkie przypadki. Zale\u017cno\u015bci r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 w zale\u017cno\u015bci od populacji, definicji choroby i metody oznacze\u0144. Z tego powodu nie da si\u0119 rzetelnie poda\u0107 jednego \u201emagicznego\u201d wyniku GGTP, od kt\u00f3rego wiadomo, co pacjentowi dolega.<\/p>\n

    Bezpiecze\u0144stwo, dzia\u0142ania niepo\u017c\u0105dane i praktyczne ograniczenia<\/h3>\n

    Samo badanie GGTP jest bezpieczne. Ryzyko ogranicza si\u0119 do typowych, niewielkich nast\u0119pstw pobrania krwi, takich jak b\u00f3l w miejscu wk\u0142ucia, niewielki krwiak czy kr\u00f3tkotrwa\u0142e zas\u0142abni\u0119cie. To nie s\u0105 jednak dzia\u0142ania niepo\u017c\u0105dane testu biologicznego, lecz procedury pobrania materia\u0142u.<\/p>\n

    Wi\u0119kszym problemem klinicznym jest ryzyko nadinterpretacji<\/strong>. Pojedyncze odchylenie mo\u017ce prowadzi\u0107 do niepotrzebnego niepokoju, zbyt szerokiej diagnostyki albo przeciwnie, do b\u0142\u0119dnego uspokojenia, je\u015bli reszta obrazu klinicznego zostanie zlekcewa\u017cona. Niekt\u00f3re leki, w tym wybrane przeciwpadaczkowe i inne preparaty indukuj\u0105ce enzymy w\u0105trobowe, mog\u0105 zwi\u0119ksza\u0107 GGTP bez ci\u0119\u017ckiego uszkodzenia narz\u0105du. Podobnie alkohol mo\u017ce podnosi\u0107 wynik, ale nie ka\u017cdy podwy\u017cszony poziom oznacza uzale\u017cnienie czy alkoholow\u0105 chorob\u0119 w\u0105troby.<\/p>\n

    U dzieci, kobiet w ci\u0105\u017cy, os\u00f3b starszych i pacjent\u00f3w z wielochorobowo\u015bci\u0105 interpretacja bywa trudniejsza, bo cz\u0119\u015bciej wyst\u0119puj\u0105 czynniki zak\u0142\u00f3caj\u0105ce. Dlatego wyniki z bada\u0144 doros\u0142ych nie zawsze mo\u017cna bezpo\u015brednio przenosi\u0107 na te grupy.<\/p>\n

    Najwa\u017cniejsze ograniczenia ca\u0142ej wiedzy o GGTP<\/h3>\n

    Najwi\u0119kszym ograniczeniem jest to, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 dowod\u00f3w ma charakter obserwacyjny<\/strong>. Oznacza to, \u017ce badania pokazuj\u0105 wsp\u00f3\u0142wyst\u0119powanie wy\u017cszego GGTP z r\u00f3\u017cnymi chorobami, ale nie pozwalaj\u0105 z pe\u0142n\u0105 pewno\u015bci\u0105 ustali\u0107, co jest przyczyn\u0105, a co skutkiem. Dodatkowo wiele analiz opiera si\u0119 na jednorazowym pomiarze, podczas gdy enzymy w\u0105trobowe mog\u0105 si\u0119 zmienia\u0107 w czasie.<\/p>\n

    Problemem jest tak\u017ce heterogeniczno\u015b\u0107 populacji i definicji chor\u00f3b. Cz\u0119\u015b\u0107 bada\u0144 obejmuje osoby z chorob\u0105 alkoholow\u0105, cz\u0119\u015b\u0107 pacjent\u00f3w z metabolicznie zale\u017cnym st\u0142uszczeniem w\u0105troby, a cz\u0119\u015b\u0107 populacje og\u00f3lne. Przez to nie mo\u017cna bezrefleksyjnie por\u00f3wnywa\u0107 wszystkich wynik\u00f3w.<\/p>\n

    Brakuje r\u00f3wnie\u017c takich danych, kt\u00f3re pozwala\u0142yby powiedzie\u0107, \u017ce samodzielne masowe oznaczanie GGTP u wszystkich bez objaw\u00f3w<\/strong> poprawia twarde punkty ko\u0144cowe, na przyk\u0142ad prze\u017cycie lub liczb\u0119 hospitalizacji. To odr\u00f3\u017cnia u\u017cyteczny test pomocniczy od idealnego narz\u0119dzia przesiewowego.<\/p>\n

    Znaczenie kliniczne: kiedy wynik naprawd\u0119 zmienia post\u0119powanie<\/h3>\n

    GGTP ma najwi\u0119ksz\u0105 warto\u015b\u0107 wtedy, gdy pomaga zaw\u0119zi\u0107 rozpoznanie i zdecydowa\u0107 o dalszych krokach. Je\u015bli pacjent ma \u015bwi\u0105d, \u017c\u00f3\u0142taczk\u0119 i wysokie ALP oraz GGTP, lekarz mo\u017ce szybciej podejrzewa\u0107 przeszkod\u0119 w odp\u0142ywie \u017c\u00f3\u0142ci i zleci\u0107 badania obrazowe. Je\u015bli z kolei nieznacznie podwy\u017cszone GGTP wyst\u0119puje u osoby z oty\u0142o\u015bci\u0105 i podwy\u017cszonym ALT, wynik mo\u017ce wspiera\u0107 rozpoznanie choroby metabolicznej w\u0105troby, cho\u0107 sam go nie potwierdza.<\/p>\n

    W monitorowaniu leczenia lub modyfikacji stylu \u017cycia spadek GGTP mo\u017ce sugerowa\u0107 popraw\u0119, ale nadal najwa\u017cniejsze s\u0105 stan pacjenta, obraz w\u0105troby, czynniki ryzyka i inne parametry. To oznacza, \u017ce wynik ma znaczenie praktyczne, lecz nie powinien dominowa\u0107 nad ca\u0142o\u015bci\u0105 obrazu klinicznego.<\/p>\n

    Najwa\u017cniejsze informacje o badaniu<\/h2>\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n\n
    Element<\/th>\nDane<\/th>\nZnaczenie<\/th>\nOgraniczenia<\/th>\n<\/tr>\n<\/thead>\n
    Procedura<\/td>\nOznaczenie aktywno\u015bci gamma-glutamylotransferazy we krwi \u017cylnej<\/td>\nPomaga oceni\u0107, czy nieprawid\u0142owo\u015bci mog\u0105 dotyczy\u0107 w\u0105troby lub dr\u00f3g \u017c\u00f3\u0142ciowych<\/td>\nNie wskazuje samodzielnie konkretnej choroby ani jej ci\u0119\u017cko\u015bci<\/td>\n<\/tr>\n
    Typ dowod\u00f3w<\/td>\nG\u0142\u00f3wnie badania obserwacyjne, kohortowe, przekrojowe oraz wytyczne ekspert\u00f3w i przegl\u0105dy systematyczne<\/td>\nTworz\u0105 sp\u00f3jny obraz przydatno\u015bci testu w praktyce hepatologicznej<\/td>\nBrak jednego decyduj\u0105cego randomizowanego badania klinicznego, bo nie jest to terapia<\/td>\n<\/tr>\n
    G\u0142\u00f3wne zastosowanie<\/td>\nInterpretacja razem z ALP, ALT, AST i bilirubin\u0105<\/td>\nZwi\u0119ksza trafno\u015b\u0107 r\u00f3\u017cnicowania przyczyn nieprawid\u0142owych pr\u00f3b w\u0105trobowych<\/td>\nSamodzielny wynik ma ograniczon\u0105 warto\u015b\u0107 i \u0142atwo go nadinterpretowa\u0107<\/td>\n<\/tr>\n
    Populacje badane<\/td>\nDoro\u015bli z podejrzeniem chor\u00f3b w\u0105troby, zaburze\u0144 metabolicznych, ekspozycji na alkohol lub cholestazy<\/td>\nWnioski najlepiej dotycz\u0105 os\u00f3b podobnych do badanych populacji klinicznych<\/td>\nOgraniczone uog\u00f3lnianie na dzieci, kobiety w ci\u0105\u017cy i pacjent\u00f3w z rzadkimi chorobami<\/td>\n<\/tr>\n
    Najwa\u017cniejszy wynik praktyczny<\/td>\nPodwy\u017cszone GGTP sugeruje problem hepatobiliarny lub metaboliczny, ale wymaga kontekstu klinicznego<\/td>\nMo\u017ce ukierunkowa\u0107 dalsze badania, w tym USG, wywiad lekowy i ocen\u0119 stylu \u017cycia<\/td>\nNie rozr\u00f3\u017cnia pewnie mi\u0119dzy alkoholem, st\u0142uszczeniem, cholestaz\u0105 i uszkodzeniem polekowym<\/td>\n<\/tr>\n
    Bezpiecze\u0144stwo<\/td>\nBadanie obarczone minimalnym ryzykiem zwi\u0105zanym z pobraniem krwi<\/td>\nJest \u0142atwo dost\u0119pne i mo\u017ce by\u0107 wielokrotnie powtarzane<\/td>\nRyzykiem nie jest sam test, ale b\u0142\u0119dna interpretacja wyniku<\/td>\n<\/tr>\n
    Twarde punkty ko\u0144cowe<\/td>\nBrak danych, \u017ce samo oznaczanie GGTP u wszystkich poprawia prze\u017cycie lub zmniejsza hospitalizacje<\/td>\nPotwierdza to rol\u0119 testu jako narz\u0119dzia pomocniczego, a nie samodzielnego celu leczenia<\/td>\nNie nale\u017cy uto\u017csamia\u0107 poprawy GGTP z automatyczn\u0105 popraw\u0105 rokowania<\/td>\n<\/tr>\n
    Finansowanie i konflikty interes\u00f3w<\/td>\nZale\u017c\u0105 od konkretnego badania lub wytycznych; brak jednego wsp\u00f3lnego \u017ar\u00f3d\u0142a finansowania dla ca\u0142ej bazy dowod\u00f3w<\/td>\nW wytycznych zwykle ujawnia si\u0119 potencjalne konflikty interes\u00f3w autor\u00f3w<\/td>\nNie mo\u017cna przypisa\u0107 jednego modelu finansowania wszystkim publikacjom dotycz\u0105cym GGTP<\/td>\n<\/tr>\n<\/tbody>\n<\/table>\n

    Jak wyniki dotycz\u0105ce GGTP maj\u0105 si\u0119 do wcze\u015bniejszych bada\u0144 i obecnego standardu post\u0119powania<\/h2>\n

    Obecny standard post\u0119powania nie traktuje GGTP jako samodzielnego testu rozstrzygaj\u0105cego, lecz jako element panelu pr\u00f3b w\u0105trobowych<\/strong>. To podej\u015bcie jest zgodne z wcze\u015bniejszymi badaniami i zaleceniami towarzystw naukowych. W przesz\u0142o\u015bci zdarza\u0142o si\u0119, \u017ce wysokie GGTP kojarzono g\u0142\u00f3wnie z alkoholem, ale nowsza wiedza pokazuje, \u017ce enzym ten ro\u015bnie r\u00f3wnie\u017c w wielu innych sytuacjach, zw\u0142aszcza metabolicznych.<\/p>\n

    W por\u00f3wnaniu z ALT i AST, GGTP jest mniej przydatne do oceny czysto hepatocytarnego uszkodzenia, ale bywa u\u017cyteczniejsze przy podejrzeniu cholestazy lub w interpretacji podwy\u017cszonego ALP. W por\u00f3wnaniu z badaniami obrazowymi, takimi jak USG jamy brzusznej, GGTP jest ta\u0144sze i prostsze, lecz znacznie mniej swoiste. Nie zast\u0119puje wi\u0119c ultrasonografii, elastografii, bada\u0144 serologicznych ani oceny klinicznej.<\/p>\n

    Z punktu widzenia medycyny opartej na dowodach konsensus jest do\u015b\u0107 stabilny: GGTP ma warto\u015b\u0107 pomocnicz\u0105, ale ograniczon\u0105<\/strong>. To zgodne zar\u00f3wno z dawniejszymi obserwacjami, jak i z aktualnym standardem leczenia chor\u00f3b w\u0105troby, w kt\u00f3rym decyzje opiera si\u0119 na zestawie danych, a nie na jednym biomarkerze.<\/p>\n

    Co wynik oznacza, a czego nie oznacza<\/h2>\n

    Co oznacza:<\/strong> podwy\u017cszone GGTP mo\u017ce wskazywa\u0107, \u017ce w\u0105troba lub drogi \u017c\u00f3\u0142ciowe wymagaj\u0105 dalszej oceny. Mo\u017ce te\u017c odzwierciedla\u0107 wp\u0142yw alkoholu, lek\u00f3w lub zaburze\u0144 metabolicznych. W po\u0142\u0105czeniu z innymi badaniami pomaga lekarzowi ustali\u0107, jaki powinien by\u0107 nast\u0119pny krok diagnostyczny.<\/p>\n

    Czego nie oznacza:<\/strong> nie potwierdza automatycznie marsko\u015bci, nowotworu ani alkoholizmu. Nie m\u00f3wi te\u017c samodzielnie, czy choroba jest ci\u0119\u017cka, odwracalna albo czy pacjent wymaga leczenia szpitalnego. Nie mo\u017cna te\u017c na jego podstawie bez dalszych danych oceni\u0107 rokowania pojedynczej osoby.<\/p>\n

    Je\u015bli wynik jest tylko nieznacznie odchylony, a pacjent nie ma objaw\u00f3w, znaczenie kliniczne mo\u017ce by\u0107 niewielkie. Z kolei wyra\u017ane odchylenie po\u0142\u0105czone z objawami lub wzrostem ALP, bilirubiny czy aminotransferaz mo\u017ce mie\u0107 znacznie wi\u0119ksz\u0105 wag\u0119. To w\u0142a\u015bnie r\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy liczb\u0105 na wydruku a realn\u0105 decyzj\u0105 medyczn\u0105.<\/p>\n

    Mity i nieporozumienia<\/h2>\n
      \n
    • Mit 1: Wysokie GGTP zawsze oznacza nadu\u017cywanie alkoholu.<\/strong> Nieprawda. Alkohol jest jedn\u0105 z mo\u017cliwych przyczyn, ale nie jedyn\u0105.<\/li>\n
    • Mit 2: Prawid\u0142owe GGTP wyklucza chorob\u0119 w\u0105troby.<\/strong> Nie. Cz\u0119\u015b\u0107 chor\u00f3b w\u0105troby mo\u017ce przebiega\u0107 z prawid\u0142owym GGTP.<\/li>\n
    • Mit 3: Im wy\u017csze GGTP, tym na pewno ci\u0119\u017csza choroba.<\/strong> Nie zawsze. Wysoko\u015b\u0107 enzymu nie przek\u0142ada si\u0119 liniowo na stopie\u0144 uszkodzenia narz\u0105du.<\/li>\n
    • Mit 4: Wystarczy obni\u017cy\u0107 GGTP, aby poprawi\u0107 rokowanie.<\/strong> To zbyt du\u017ce uproszczenie. Liczy si\u0119 leczenie przyczyny, a nie wy\u0142\u0105cznie poprawa wska\u017anika laboratoryjnego.<\/li>\n
    • Mit 5: GGTP jest dobrym samodzielnym badaniem przesiewowym dla wszystkich.<\/strong> Nie ma mocnych dowod\u00f3w, \u017ce takie podej\u015bcie poprawia twarde wyniki zdrowotne.<\/li>\n
    • Mit 6: Jeden nieprawid\u0142owy wynik oznacza trwa\u0142\u0105 chorob\u0119.<\/strong> Czasem odchylenie jest przej\u015bciowe, dlatego bywa potrzebne powt\u00f3rzenie oznaczenia.<\/li>\n<\/ul>\n

      FAQ<\/h2>\n

      Co to jest GGTP?<\/h3>\n

      GGTP to enzym obecny mi\u0119dzy innymi w w\u0105trobie i drogach \u017c\u00f3\u0142ciowych. Jego st\u0119\u017cenie we krwi oznacza si\u0119, aby oceni\u0107, czy mog\u0105 wyst\u0119powa\u0107 nieprawid\u0142owo\u015bci w uk\u0142adzie hepatobiliarnym.<\/p>\n

      Czy podwy\u017cszone GGTP oznacza chor\u0105 w\u0105trob\u0119?<\/h3>\n

      Mo\u017ce na to wskazywa\u0107, ale samo nie wystarcza do rozpoznania. Wynik trzeba interpretowa\u0107 razem z objawami, wywiadem, lekami, alkoholem i innymi badaniami laboratoryjnymi oraz obrazowymi.<\/p>\n

      Jakie choroby mog\u0105 podnosi\u0107 GGTP?<\/h3>\n

      Najcz\u0119\u015bciej s\u0105 to choroby w\u0105troby i dr\u00f3g \u017c\u00f3\u0142ciowych, w tym cholestaza, st\u0142uszczenie w\u0105troby, uszkodzenie polekowe i choroba zwi\u0105zana z alkoholem. Wynik mo\u017ce te\u017c rosn\u0105\u0107 w zaburzeniach metabolicznych, takich jak oty\u0142o\u015b\u0107 i insulinooporno\u015b\u0107.<\/p>\n

      Czy prawid\u0142owe GGTP wyklucza problem zdrowotny?<\/h3>\n

      Nie. Prawid\u0142owy wynik nie wyklucza wszystkich chor\u00f3b w\u0105troby ani innych schorze\u0144. To tylko jeden z element\u00f3w diagnostyki.<\/p>\n

      Dlaczego lekarz zleca GGTP razem z ALP?<\/h3>\n

      Takie po\u0142\u0105czenie pomaga oceni\u0107, czy podwy\u017cszona fosfataza alkaliczna ma \u017ar\u00f3d\u0142o w w\u0105trobie i drogach \u017c\u00f3\u0142ciowych, czy mo\u017ce w innych tkankach, na przyk\u0142ad w ko\u015bciach.<\/p>\n

      Czy z samego GGTP mo\u017cna oceni\u0107, czy kto\u015b pije alkohol?<\/h3>\n

      Nie z pe\u0142n\u0105 pewno\u015bci\u0105. Podwy\u017cszone GGTP mo\u017ce wyst\u0119powa\u0107 po alkoholu, ale tak\u017ce z wielu innych powod\u00f3w. To sygna\u0142 pomocniczy, a nie test potwierdzaj\u0105cy.<\/p>\n

      Czy wynik GGTP powinno si\u0119 powtarza\u0107?<\/h3>\n

      Cz\u0119sto tak, zw\u0142aszcza gdy odchylenie jest niewielkie i nie ma objaw\u00f3w alarmowych. Powt\u00f3rzenie pomaga oceni\u0107, czy zmiana by\u0142a przemijaj\u0105ca, czy utrzymuje si\u0119 w czasie.<\/p>\n

      Czy obni\u017cenie GGTP oznacza wyleczenie?<\/h3>\n

      Niekoniecznie. Poprawa wyniku mo\u017ce sugerowa\u0107 korzystn\u0105 zmian\u0119, ale nie zast\u0119puje oceny przyczyny choroby, stanu klinicznego ani innych bada\u0144. Najwa\u017cniejsze jest leczenie problemu podstawowego, a nie tylko normalizacja jednego enzymu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

      GGTP, a dok\u0142adniej gamma-glutamylotransferaza lub gamma-glutamylotranspeptydaza, to enzym oznaczany we krwi g\u0142\u00f3wnie jako element oceny w\u0105troby i dr\u00f3g \u017c\u00f3\u0142ciowych. Sam wynik GGTP nie jest rozpoznaniem choroby, ale mo\u017ce wskazywa\u0107, \u017ce…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1815,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[312],"tags":[],"class_list":["post-1816","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-badania"],"yoast_head":"\nGGTP - \u015awiat lekarzy<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/2026\/08\/18\/ggtp\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"GGTP - \u015awiat lekarzy\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"GGTP, a dok\u0142adniej gamma-glutamylotransferaza lub gamma-glutamylotranspeptydaza, to enzym oznaczany we krwi g\u0142\u00f3wnie jako element oceny w\u0105troby i dr\u00f3g \u017c\u00f3\u0142ciowych. Sam wynik GGTP nie jest rozpoznaniem choroby, ale mo\u017ce wskazywa\u0107, \u017ce…\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/2026\/08\/18\/ggtp\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"\u015awiat lekarzy\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-08-18T12:18:49+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"14 minut\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/index.php\\\/2026\\\/08\\\/18\\\/ggtp\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/index.php\\\/2026\\\/08\\\/18\\\/ggtp\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"admin\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/958e3188b2b03be2414e50bd59f3d7b5\"},\"headline\":\"GGTP\",\"datePublished\":\"2026-08-18T12:18:49+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/index.php\\\/2026\\\/08\\\/18\\\/ggtp\\\/\"},\"wordCount\":2827,\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/index.php\\\/2026\\\/08\\\/18\\\/ggtp\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/08\\\/output1-131.webp\",\"articleSection\":[\"Badania\"],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/index.php\\\/2026\\\/08\\\/18\\\/ggtp\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/index.php\\\/2026\\\/08\\\/18\\\/ggtp\\\/\",\"name\":\"GGTP - \u015awiat lekarzy\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/index.php\\\/2026\\\/08\\\/18\\\/ggtp\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/index.php\\\/2026\\\/08\\\/18\\\/ggtp\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/08\\\/output1-131.webp\",\"datePublished\":\"2026-08-18T12:18:49+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/958e3188b2b03be2414e50bd59f3d7b5\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/index.php\\\/2026\\\/08\\\/18\\\/ggtp\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/index.php\\\/2026\\\/08\\\/18\\\/ggtp\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/index.php\\\/2026\\\/08\\\/18\\\/ggtp\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/08\\\/output1-131.webp\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2026\\\/08\\\/output1-131.webp\",\"width\":1024,\"height\":1024,\"caption\":\"GGTP\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/index.php\\\/2026\\\/08\\\/18\\\/ggtp\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"GGTP\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/\",\"name\":\"\u015awiat lekarzy\",\"description\":\"portal dla lekarzy\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/958e3188b2b03be2414e50bd59f3d7b5\",\"name\":\"admin\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/4e609b381659f1df9d3dea107e3c05fa9ad22a194ec1799dd9a433deddc1fe2c?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/4e609b381659f1df9d3dea107e3c05fa9ad22a194ec1799dd9a433deddc1fe2c?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/4e609b381659f1df9d3dea107e3c05fa9ad22a194ec1799dd9a433deddc1fe2c?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"admin\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\"],\"url\":\"https:\\\/\\\/swiatlekarzy.pl\\\/index.php\\\/author\\\/admin\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"GGTP - \u015awiat lekarzy","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/2026\/08\/18\/ggtp\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"GGTP - \u015awiat lekarzy","og_description":"GGTP, a dok\u0142adniej gamma-glutamylotransferaza lub gamma-glutamylotranspeptydaza, to enzym oznaczany we krwi g\u0142\u00f3wnie jako element oceny w\u0105troby i dr\u00f3g \u017c\u00f3\u0142ciowych. Sam wynik GGTP nie jest rozpoznaniem choroby, ale mo\u017ce wskazywa\u0107, \u017ce…","og_url":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/2026\/08\/18\/ggtp\/","og_site_name":"\u015awiat lekarzy","article_published_time":"2026-08-18T12:18:49+00:00","author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"admin","Szacowany czas czytania":"14 minut"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/2026\/08\/18\/ggtp\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/2026\/08\/18\/ggtp\/"},"author":{"name":"admin","@id":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/#\/schema\/person\/958e3188b2b03be2414e50bd59f3d7b5"},"headline":"GGTP","datePublished":"2026-08-18T12:18:49+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/2026\/08\/18\/ggtp\/"},"wordCount":2827,"image":{"@id":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/2026\/08\/18\/ggtp\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/output1-131.webp","articleSection":["Badania"],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/2026\/08\/18\/ggtp\/","url":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/2026\/08\/18\/ggtp\/","name":"GGTP - \u015awiat lekarzy","isPartOf":{"@id":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/2026\/08\/18\/ggtp\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/2026\/08\/18\/ggtp\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/output1-131.webp","datePublished":"2026-08-18T12:18:49+00:00","author":{"@id":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/#\/schema\/person\/958e3188b2b03be2414e50bd59f3d7b5"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/2026\/08\/18\/ggtp\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/2026\/08\/18\/ggtp\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/2026\/08\/18\/ggtp\/#primaryimage","url":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/output1-131.webp","contentUrl":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/output1-131.webp","width":1024,"height":1024,"caption":"GGTP"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/2026\/08\/18\/ggtp\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"GGTP"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/#website","url":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/","name":"\u015awiat lekarzy","description":"portal dla lekarzy","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/#\/schema\/person\/958e3188b2b03be2414e50bd59f3d7b5","name":"admin","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/4e609b381659f1df9d3dea107e3c05fa9ad22a194ec1799dd9a433deddc1fe2c?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/4e609b381659f1df9d3dea107e3c05fa9ad22a194ec1799dd9a433deddc1fe2c?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/4e609b381659f1df9d3dea107e3c05fa9ad22a194ec1799dd9a433deddc1fe2c?s=96&d=mm&r=g","caption":"admin"},"sameAs":["https:\/\/swiatlekarzy.pl"],"url":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/author\/admin\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1816","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1816"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1816\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1815"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1816"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1816"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/swiatlekarzy.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1816"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}